<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?>
<!DOCTYPE article PUBLIC "-//NLM//DTD JATS (Z39.96) Journal Publishing DTD v1.1d1 20130915//EN" "http://jats.nlm.nih.gov/publishing/1.1d1/JATS-journalpublishing1.dtd">
<article xmlns:xlink="http://www.w3.org/1999/xlink" xmlns:mml="http://www.w3.org/1998/Math/MathML" article-type="research-article" xml:lang="en">
<front>
<journal-meta>
<journal-id journal-id-type="publisher-id">IDS</journal-id>
<journal-title-group>
<journal-title>In die Skriflig / In Luce Verbi</journal-title>
</journal-title-group>
<issn pub-type="ppub">1018-6441</issn>
<issn pub-type="epub">2305-0853</issn>
<publisher>
<publisher-name>AOSIS</publisher-name>
</publisher>
</journal-meta>
<article-meta>
<article-id pub-id-type="publisher-id">IDS-54-2479</article-id>
<article-id pub-id-type="doi">10.4102/ids.v54i1.2479</article-id>
<article-categories>
<subj-group subj-group-type="heading">
<subject>Original Research</subject>
</subj-group>
</article-categories>
<title-group>
<article-title>&#x2019;n Betekenisdefinisie van &#x03C0;&#x03B1;&#x03C1;&#x03BF;&#x03C5;&#x03C3;&#x03AF;&#x03B1; as wederkomswoord</article-title>
</title-group>
<contrib-group>
<contrib contrib-type="author" corresp="yes">
<contrib-id contrib-id-type="orcid">https://orcid.org/0000-0002-2696-1702</contrib-id>
<name>
<surname>Malan van Rhyn</surname>
<given-names>H.P.</given-names>
</name>
<xref ref-type="aff" rid="AF0001">1</xref>
<xref ref-type="aff" rid="AF0002">2</xref>
</contrib>
<contrib contrib-type="author">
<contrib-id contrib-id-type="orcid">https://orcid.org/0000-0002-1214-6109</contrib-id>
<name>
<surname>Jordaan</surname>
<given-names>Gert J.C.</given-names>
</name>
<xref ref-type="aff" rid="AF0001">1</xref>
</contrib>
<aff id="AF0001"><label>1</label>The Unit for Reformational Theology and the Development of the South African Society, Faculty of Theology, North-West University, Potchefstroom, South Africa</aff>
<aff id="AF0002"><label>2</label>Department of Biblical Studies, Faculty of Educational and Biblical Studies, AROS, Pretoria, South Africa</aff>
</contrib-group>
<author-notes>
<corresp id="cor1"><bold>Corresponding author:</bold> Malan van Rhyn, <email xlink:href="malan.vanrhyn@aros.ac.za">malan.vanrhyn@aros.ac.za</email></corresp>
</author-notes>
<pub-date pub-type="epub"><day>11</day><month>12</month><year>2020</year></pub-date>
<pub-date pub-type="collection"><year>2020</year></pub-date>
<volume>54</volume>
<issue>1</issue>
<elocation-id>2479</elocation-id>
<history>
<date date-type="received"><day>17</day><month>04</month><year>2019</year></date>
<date date-type="accepted"><day>07</day><month>07</month><year>2020</year></date>
</history>
<permissions>
<copyright-statement>&#x00A9; 2020. The Authors</copyright-statement>
<copyright-year>2020</copyright-year>
<license license-type="open-access" xlink:href="https://creativecommons.org/licenses/by/4.0/">
<license-p>Licensee: AOSIS. This work is licensed under the Creative Commons Attribution License.</license-p>
</license>
</permissions>
<abstract>
<p><bold>A definition of the meaning of &#x03C0;&#x03B1;&#x03C1;&#x03BF;&#x03C5;&#x03C3;&#x03AF;&#x03B1; as a concept denoting the second coming.</bold> In the New Testament several Greek words are used to denote the second coming of Christ. None of these words can be translated as &#x2018;second coming&#x2019;. The questions arise whether these words can be treated as exact synonyms and whether there are differences in nuance in the meaning. As a first step to answer these questions, a word study of the concept &#x03C0;&#x03B1;&#x03C1;&#x03BF;&#x03C5;&#x03C3;&#x03AF;&#x03B1;, which is usually used as a technical term for the second coming, is done. In this word study diachronic and synchronic methods are used. Finally, a definition of the meaning of &#x03C0;&#x03B1;&#x03C1;&#x03BF;&#x03C5;&#x03C3;&#x03AF;&#x03B1; is reached: It is the visible second coming and comforting presence of Jesus Christ from heaven to his people on earth, at the end of time, in glory as Godly Ruler, King, Conqueror, Judge and Lord, for which his people have prepared and which will be accompanied by praise and worship, which will encourage his followers with hope because He will change their situation for the better by redeeming them for eternity.</p>
</abstract>
<kwd-group>
<kwd>New Testament</kwd>
<kwd>&#x03C0;&#x03B1;&#x03C1;&#x03BF;&#x03C5;&#x03C3;&#x03AF;&#x03B1;</kwd>
<kwd>definition of meaning</kwd>
<kwd>second coming</kwd>
<kwd>advent</kwd>
</kwd-group>
</article-meta>
</front>
<body>
<sec id="s0001">
<title>Inleiding</title>
<p>In die gereformeerde teologie neem die wederkoms van ons Here Jesus Christus &#x2019;n kardinale plek in die raadsplan van God in (Van Rhyn <xref ref-type="bibr" rid="CIT0026">2017</xref>:239) en die begrip word in die Nuwe Testament met verskillende Griekse woorde of sinsnedes weergegee (Berkouwer <xref ref-type="bibr" rid="CIT0003">1961</xref>:177; Coetzee <xref ref-type="bibr" rid="CIT0007">1984</xref>:338&#x2013;340; Matter <xref ref-type="bibr" rid="CIT0018">1980</xref>:9; Noordegraaf <xref ref-type="bibr" rid="CIT0021">1999</xref>:91).</p>
<p>Die woorde waarmee die wederkoms hoofsaaklik in die Nuwe Testament weergegee word, is &#x1F00;&#x03C0;&#x03BF;&#x03BA;&#x03B1;&#x03BB;&#x03CD;&#x03C0;&#x03C4;&#x03C9;, &#x1F00;&#x03C0;&#x03BF;&#x03BA;&#x03AC;&#x03BB;&#x03C5;&#x03C8;&#x03B9;&#x03C2; &#x2013; onder andere in Lukas 17:30 en 1 Korinti&#x00EB;rs 1:7 (Oepke <xref ref-type="bibr" rid="CIT0022">1964a</xref>:556&#x2013;592); &#x1F10;&#x03C0;&#x03B9;&#x03C6;&#x03B1;&#x03AF;&#x03BD;&#x03C9;, &#x1F10;&#x03C0;&#x03B9;&#x03C6;&#x03AC;&#x03BD;&#x03B5;&#x03B9;&#x03B1; &#x2013; onder andere in 1 Timoteus 6:14 (Bultmann &#x0026; L&#x00FC;hrmann <xref ref-type="bibr" rid="CIT0005">1964a</xref>:7&#x2013;10); &#x1F12;&#x03C1;&#x03C7;&#x03BF;&#x03BC;&#x03B1;&#x03B9; &#x2013; onder andere in Matteus 10:23 (Schneider <xref ref-type="bibr" rid="CIT0025">1964</xref>:666&#x2013;684); &#x1F21;&#x03BC;&#x03AD;&#x03C1;&#x03B1; &#x2013; onder andere in Matteus 7:22 (Delling <xref ref-type="bibr" rid="CIT0008">1964</xref>:947&#x2013;953); &#x03C0;&#x03B1;&#x03C1;&#x03BF;&#x03C5;&#x03C3;&#x03AF;&#x03B1; &#x2013; onder andere in Matteus 24:3 (Oepke <xref ref-type="bibr" rid="CIT0023">1964b</xref>:858&#x2013;871) en &#x03C6;&#x03B1;&#x03BD;&#x03B5;&#x03C1;&#x03CC;&#x03C9; &#x2013; onder andere in Kolossense 3:4 (Bultmann &#x0026; L&#x00FC;hrmann <xref ref-type="bibr" rid="CIT0006">1964b</xref>:3&#x2013;6). Vergelyk ook Plevnik (<xref ref-type="bibr" rid="CIT0024">1997</xref>:3) en Mare (<xref ref-type="bibr" rid="CIT0017">1975</xref>:338&#x2013;339).</p>
<p>Die vraag ontstaan waarom daar verskillende woorde in die oorspronklike taal gebruik word om dieselfde saak, naamlik di&#x00E9; van die wederkoms, weer te gee en dit terwyl nie een van die woorde letterlik met wederkoms vertaal kan word nie. Dit moet eksegeties ondersoek word of die gebruik van die verskillende woorde willekeurig is en of elkeen van hierdie woorde nie dalk &#x2019;n spesifieke aspek of aspekte van die wederkoms belig nie. Die moontlikheid dat daar verskillende openbaringsdoelwitte in die verskillende woorde opgesluit l&#x00EA;, moet histories openbarend ondersoek word.</p>
<p>Die eerste stap sou wees om &#x2019;n indringende woordstudie van elkeen van hierdie betrokke woorde te doen sodat die betekenisdefinisies van die verskillende woorde met mekaar vergelyk kan word. Alleen so kan daar vasgestel word of daar nuanseverskille in die betekenis van hierdie woorde is en wat die implikasies van die moontlike verskille vir die verstaan van die Godgegewe openbaring oor die wederkoms is.</p>
<p>In hierdie artikel word &#x2019;n aanvang geneem met hierdie proses deur &#x2019;n indringende woordstudie te doen van die begrip &#x03C0;&#x03B1;&#x03C1;&#x03BF;&#x03C5;&#x03C3;&#x03AF;&#x03B1;, wat gewoonlik as tegniese term gebruik word om die idee van die wederkoms mee weer te gee (Matter <xref ref-type="bibr" rid="CIT0018">1980</xref>:7).</p>
<p>Die woord &#x03C0;&#x03B1;&#x03C1;&#x03BF;&#x03C5;&#x03C3;&#x03AF;&#x03B1; word 24 keer en in nege boeke in die Nuwe Testament gebruik (Wigram &#x0026; Winter <xref ref-type="bibr" rid="CIT0027">1978</xref>:596), naamlik in Matteus 24:3, 27, 37, 39; 1 Korinti&#x00EB;rs 15:23; 16:17; 2 Korinti&#x00EB;rs 7:6, 7; 10:10; Filippense 1:26; 2:12; 1 Tessalonisense 2:19, 3:13, 4:15, 5:23; 2 Tessalonisense 2:1, 8, 9; Jakobus 5:7, 8; 2 Petrus 1:16, 3:4, 12 en 1 Johannes 2:28. Slegs 17 keer word &#x03C0;&#x03B1;&#x03C1;&#x03BF;&#x03C5;&#x03C3;&#x03AF;&#x03B1; gebruik om die wederkoms van Jesus Christus mee aan te dui (Hiers <xref ref-type="bibr" rid="CIT0012">2011</xref>:742; Van Rhyn <xref ref-type="bibr" rid="CIT0026">2017</xref>:33).</p>
<p>Morris (<xref ref-type="bibr" rid="CIT0019">1988</xref>) wys op die belangrikheid van die begrip vir gelowiges:</p>
<disp-quote>
<p>From all this it is clear that the Parousia was a concept of great importance for the early Christians. They spoke about it in a variety of ways and referred to it often, probably more often than to any other single doctrine in the NT. They looked with eager longing for the day when Jesus would return. (p. 664)</p>
</disp-quote>
</sec>
<sec id="s0002">
<title>Woordstudie van &#x03C0;&#x03B1;&#x03C1;&#x03BF;&#x03C5;&#x03C3;&#x03AF;&#x03B1;</title>
<p>Die woordstudie word, volgens die metode wat Janse van Rensburg et al. (<xref ref-type="bibr" rid="CIT0013">2011</xref>:160&#x2013;173) voorstel, in twee afdelings afgehandel: Eerstens word &#x2019;n diakroniese woordstudie gedoen en daarna &#x2019;n sinkroniese woordstudie. Die genoemde metode stel die gebruik van slegs twee woordeboeke vir Nuwe-Testamentiese woordstudie voor. Vir die diakroniese woordstudie word die <italic>Theological dictionary of the New Testament</italic> (TDNT) van Kittel, Friedrich en Bromily (<xref ref-type="bibr" rid="CIT0014">1964</xref>) voorgestel, en vir die sinkroniese woordstudie, die semantiese woordeboek van Louw en Nida (<xref ref-type="bibr" rid="CIT0015">1996</xref>), <italic>Greek-English Lexicon of the New Testament based on semantic domains.</italic> Hoewel die metode nie die raadpleeg van ander bronne as die twee voorgestelde woordeboeke voorstel nie, word die metode in hierdie artikel uitgebrei deur wel na ander bronne ook te verwys. Vir die diakroniese afdeling van die woordstudie word <italic>A Greek-English lexicon of the New Testament and other early Christian literature</italic> (BDAG) van Bauer et al. (<xref ref-type="bibr" rid="CIT0002">2000</xref>) veral ook geraadpleeg.</p>
<sec id="s20003">
<title>Diakroniese woordstudie van die begrip &#x03C0;&#x03B1;&#x03C1;&#x03BF;&#x03C5;&#x03C3;&#x03AF;&#x03B1;</title>
<sec id="s30004">
<title>A Greek-English lexicon of the New Testament and other early Christian literature (BDAG)</title>
<p>Bauer et al. (<xref ref-type="bibr" rid="CIT0002">2000</xref>:780) dui die volgende hoofbetekenisse van &#x03C0;&#x03B1;&#x03C1;&#x03BF;&#x03C5;&#x03C3;&#x03AF;&#x03B1; aan:</p>
<list list-type="order">
<list-item><p>the state of being present at a place, <italic>presence</italic>,</p></list-item>
<list-item><p>arrival as the first stage in presence, <italic>coming, advent,</italic>
<list list-type="alpha-lower">
<list-item><p>of human beings, in the usual sense,</p></list-item>
<list-item><p>in a special technical sense &#x2026; of Christ (and the Antichrist).</p></list-item>
</list></p></list-item>
</list>
<p>Volgens die BDAG word &#x03C0;&#x03B1;&#x03C1;&#x03BF;&#x03C5;&#x03C3;&#x03AF;&#x03B1; dus in twee hoofbetekenisse gebruik: Eerstens, die staat van om teenwoordig te wees op &#x2019;n plek &#x2013; teenwoordigheid; en tweedens, om op &#x2019;n plek aan te kom &#x2013; die eerste stadium van teenwoordig wees.</p>
<p>Die tweede betekenis van om op &#x2019;n plek aan te kom, die eerste stadium van teenwoordig wees, word op twee maniere gebruik: Eerstens, vir die aankoms van gewone mense in die gewone sin van die woord; en tweedens, as tegniese term vir die aankoms en teenwoordig wees van Christus met sy wederkoms. (Die woord kan ook gebruik word om die aankoms en teenwoordig wees van die Antichris aan te dui.) Veral 2.b is dus hier van belang.</p>
<p>Hierdie tegniese gebruik van &#x03C0;&#x03B1;&#x03C1;&#x03BF;&#x03C5;&#x03C3;&#x03AF;&#x03B1; het, volgens die Bauer et al. (<xref ref-type="bibr" rid="CIT0002">2000</xref>), in twee rigtings ontwikkel:</p>
<disp-quote>
<p>On the one hand the word served as a sacred expression for the coming of a hidden divinity, who makes his presence felt by a revelation of his power, or whose presence is celebrated in the cult. On the other hand, &#x03C0;&#x03B1;&#x03C1;&#x03BF;&#x03C5;&#x03C3;&#x03AF;&#x03B1; became the official term for a visit of a person of high rank, especially of kings and emperors visiting a province. (pp. 780&#x2013;781)</p>
</disp-quote>
<p>Hierdie mening word ook deur Wuest (<xref ref-type="bibr" rid="CIT0029">1997</xref>:33&#x2013;36) gehuldig. Die feit dat die &#x03C0;&#x03B1;&#x03C1;&#x03BF;&#x03C5;&#x03C3;&#x03AF;&#x03B1; sigbaar sal wees, word ook deur Hendriksen (<xref ref-type="bibr" rid="CIT0011">2002</xref>:861) beklemtoon.</p>
<p>Wanneer &#x03C0;&#x03B1;&#x03C1;&#x03BF;&#x03C5;&#x03C3;&#x03AF;&#x03B1; in verband met Christus gebruik word, verwys dit gewoonlik na sy wederkoms: &#x2018;<italic>... and nearly always of his Messianic Advent in glory to judge the world at the end of this age</italic> &#x2026;&#x2019; (Bauer et al. <xref ref-type="bibr" rid="CIT0002">2000</xref>:781). Bauckham (<xref ref-type="bibr" rid="CIT0001">1983</xref>:221) wys ook daarop dat &#x03C0;&#x03B1;&#x03C1;&#x03BF;&#x03C5;&#x03C3;&#x03AF;&#x03B1; daarop dui dat Jesus Christus as Regter en as Koning sal verskyn.</p>
<p><bold>Konklusie:</bold> Wanneer &#x03C0;&#x03B1;&#x03C1;&#x03BF;&#x03C5;&#x03C3;&#x03AF;&#x03B1; met Christus as handelende persoon gebruik word, dui dit op sy aankoms en sy teenwoordig wees met sy wederkoms. Die woord hou in dat Christus, wie se Godheid na sy hemelvaart eers verborge was, nou as God sigbaar teenwoordig sal wees en dat Hy sy mag sal toon as God wat regeer. Sy teenwoordigheid as Here sal deur die gelowiges gevier word. Hy is die groot Koning wat sy mense sal kom opsoek en as Regter sal kom om te oordeel.</p>
<p>Hieruit blyk dat die kernelement van &#x2019;n betekenisdefinisie van &#x03C0;&#x03B1;&#x03C1;&#x03BF;&#x03C5;&#x03C3;&#x03AF;&#x03B1; die volgende is: Jesus Christus sal aankom en teenwoordig wees met sy wederkoms. Die volgende elemente moet ook in &#x2019;n betekenisdefinisie vervat word:</p>
<list list-type="bullet">
<list-item><p>Die koms van die Here Jesus Christus sal sigbaar wees en Hy sal sigbaar wees.</p></list-item>
<list-item><p>Sy Goddelikheid as Here sal duidelik blyk.</p></list-item>
<list-item><p>Sy teenwoordigheid sal deur gelowiges gevier word.</p></list-item>
<list-item><p>Hy kom aan die einde van die tyd.</p></list-item>
<list-item><p>Hy kom in heerlikheid.</p></list-item>
<list-item><p>Hy kom as Koning of Regeerder.</p></list-item>
<list-item><p>Hy kom as Regter.</p></list-item>
</list>
</sec>
<sec id="s30005">
<title>Theological dictionary of the New Testament (TDNT)</title>
<p>Uit die deeglike navorsing van Oepke (<xref ref-type="bibr" rid="CIT0023">1964b</xref>:858&#x2013;871) in die TDNT oor die betekenis van &#x03C0;&#x03B1;&#x03C1;&#x03BF;&#x03C5;&#x03C3;&#x03AF;&#x03B1;, blyk die volgende.</p>
<p><bold>Algemene betekenis:</bold> &#x03A0;&#x03B1;&#x03C1;&#x03BF;&#x03C5;&#x03C3;&#x03AF;&#x03B1; word, volgens Oepke (<xref ref-type="bibr" rid="CIT0023">1964b</xref>:858), in twee algemene betekenisse gebruik, naamlik &#x2018;teenwoordigheid&#x2019; (&#x2018;<italic>presence</italic>&#x2019;) en &#x2018;om te verskyn&#x2019; &#x2013; nadat jy op &#x2019;n plek aangekom het (&#x2018;<italic>appearing</italic>&#x2019;). Hay (<xref ref-type="bibr" rid="CIT0010">1962</xref>:6) sluit hierby aan en wys daarop dat daar &#x2019;n wisselwerking tussen die aankoms en die teenwoordig wees, is. Hy tipeer die aankoms as &#x2019;n aksiewoord, en die teenwoordig wees as &#x2019;n woord wat teenwoordigheid sowel as aksie veronderstel. Die aksie wat die teenwoordigheid meebring, is om te troos (<italic>comfort</italic>). Dit is dus nie net kliniese teenwoordigheid nie, maar &#x2019;n teenwoordigheid wat troos. Ook Van Rhyn (<xref ref-type="bibr" rid="CIT0026">2017</xref>:53, 108, 109) wys op die troos wat die &#x03C0;&#x03B1;&#x03C1;&#x03BF;&#x03C5;&#x03C3;&#x03AF;&#x03B1; van Jesus Christus vir gelowiges inhou.</p>
<p>Voorts wys Oepke (<xref ref-type="bibr" rid="CIT0023">1964b</xref>:858) daarop dat &#x03C0;&#x03AC;&#x03C1;&#x03B5;&#x03B9;&#x03BC;&#x03B9;, om teenwoordig te wees, gebruik word vir mense (Joh 11:28), maar ook vir dinge soos besittings (Heb 13:5). &#x03A0;&#x03B1;&#x03C1;&#x03BF;&#x03C5;&#x03C3;&#x03AF;&#x03B1; dui &#x2019;n aktiewe teenwoordigheid aan soos byvoorbeeld di&#x00E9; van verteenwoordigers van die gemeenskap (1 Kor 16:17); Paulus self (Fil 2:12); om persoonlik teenwoordig te wees in lewende lywe (2 Kor 10:10).</p>
<p>&#x03A0;&#x03AC;&#x03C1;&#x03B5;&#x03B9;&#x03BC;&#x03B9; kan ook beteken om te verskyn nadat jy (aan)gekom het (<italic>to have come</italic>), (Matt 26:50; Hand 10:21; 17:6), of om te kom (Lk 13:1). So ook kan &#x03C0;&#x03B1;&#x03C1;&#x03BF;&#x03C5;&#x03C3;&#x03AF;&#x03B1; aankoms (<italic>arrival</italic>) beteken. &#x03A0;&#x03B1;&#x03C1;&#x03BF;&#x03C5;&#x03C3;&#x03AF;&#x03B1; kan ook met inval (<italic>invasion</italic>) vertaal word, met ander woorde, die aankoms van &#x2019;n oorwinnaar se le&#x00EB;r in &#x2019;n vyandige gebied. Dit word ook gebruik vir die aankoms van mense soos Paulus (Fil 1:26).</p>
<p><bold>&#x03A0;&#x03B1;&#x03C1;&#x03BF;&#x03C5;&#x03C3;&#x03AF;&#x03B1; as tegniese term:</bold> In die Hellenistiese Grieks is daar nie onderskeid gemaak tussen die profane en die sakrale gebruik van die woord &#x03C0;&#x03B1;&#x03C1;&#x03BF;&#x03C5;&#x03C3;&#x03AF;&#x03B1; nie (Oepke <xref ref-type="bibr" rid="CIT0023">1964b</xref>:859). &#x03A0;&#x03B1;&#x03C1;&#x03BF;&#x03C5;&#x03C3;&#x03AF;&#x03B1; kon die heilsame teenwoordigheid van gode aandui, maar is ook as tegniese term gebruik om die besoek van &#x2019;n regeerder of belangrike amptenaar aan te dui. Morris (<xref ref-type="bibr" rid="CIT0020">1992</xref>:n.p.) huldig dieselfde mening in sy verklaring van Matteus 24:3. Hy verwys byvoorbeeld na die gebruik van &#x03C0;&#x03B1;&#x03C1;&#x03BF;&#x03C5;&#x03C3;&#x03AF;&#x03B1; met betrekking tot die aankoms van koning Mithridates in &#x2019;n papirusbron. Bruce (<xref ref-type="bibr" rid="CIT0004">1982</xref>:56&#x2013;57) sluit hierby aan deur aan te dui dat &#x03C0;&#x03B1;&#x03C1;&#x03BF;&#x03C5;&#x03C3;&#x03AF;&#x03B1; gebruik is om na die aankoms van &#x2019;n koning te verwys en voeg by dat die koms van die koning gewoonlik &#x2019;n nuwe bedeling tot stand gebring het.</p>
<p>Witthoff (<xref ref-type="bibr" rid="CIT0028">2014</xref>) se mening sluit ook hierby aan wanneer hy &#x03C0;&#x03B1;&#x03C1;&#x03BF;&#x03C5;&#x03C3;&#x03AF;&#x03B1; verklaar as:</p>
<disp-quote>
<p>A Greco-Roman political term most often denoting the visitation of a ruler or royal figure and expected welcome and celebration by local leadership and populace prior to arrival, usually some distance outside the city gate. (n.p.)</p>
</disp-quote>
<p>Wuest (<xref ref-type="bibr" rid="CIT0029">1997</xref>:34) voer aan dat die eerste Christene die vergelyking tussen die &#x03C0;&#x03B1;&#x03C1;&#x03BF;&#x03C5;&#x03C3;&#x03B9;&#x03B1; van &#x2019;n heerser en die &#x03C0;&#x03B1;&#x03C1;&#x03BF;&#x03C5;&#x03C3;&#x03B9;&#x03B1; van Christus duidelik ingesien het.</p>
<p>Die &#x03C0;&#x03B1;&#x03C1;&#x03BF;&#x03C5;&#x03C3;&#x03AF;&#x03B1; van &#x2019;n regeerder het gewoonlik met voorbereiding en eerbewyse gepaard gegaan en het gewoonlik hoop gebring vir die onderdane dat dinge gaan verbeter (Oepke <xref ref-type="bibr" rid="CIT0023">1964b</xref>:859).</p>
<disp-quote>
<p>When Christians spoke of the &#x03C0;&#x03B1;&#x03C1;&#x03BF;&#x03C5;&#x03C3;&#x03AF;&#x03B1; of their Lord, they probably thought of the pomp and circumstance attending those imperial visits as parodies of the true glory to be revealed on the day of Christ (Bruce <xref ref-type="bibr" rid="CIT0004">1982</xref>:57).</p>
</disp-quote>
<p>In die Hellenistiese filosofie is die woord toenemend in die sakrale sin gebruik vir die teenwoordigheid van gode waar priesters byvoorbeeld opgetree het (Oepke <xref ref-type="bibr" rid="CIT0023">1964b</xref>:860).</p>
<p>Die Ou-Testamentiese gelowige het die aankoms van God, aldus Oepke (<xref ref-type="bibr" rid="CIT0023">1964b</xref>:861), soos volg beleef:</p>
<list list-type="order">
<list-item><p>The Coming of God in Direct Self-Attestation and in the Cultus.</p></list-item>
<list-item><p>The Coming of God in History.</p></list-item>
<list-item><p>The Coming of Yahweh as World King.</p></list-item>
<list-item><p>The Coming of the Messiah.</p></list-item>
</list>
<p>Veral van belang vir die studie is die tegniese gebruik van &#x03C0;&#x03AC;&#x03C1;&#x03B5;&#x03B9;&#x03BC;&#x03B9; en &#x03C0;&#x03B1;&#x03C1;&#x03BF;&#x03C5;&#x03C3;&#x03AF;&#x03B1; in die Nuwe Testament. Oor die historiese plek van die konsep &#x03C0;&#x03B1;&#x03C1;&#x03BF;&#x03C5;&#x03C3;&#x03AF;&#x03B1; in die Nuwe Testament, merk Oepke (<xref ref-type="bibr" rid="CIT0023">1964b</xref>) op:</p>
<disp-quote>
<p>Primitive Christianity waits for the Jesus who has come already as the One who is still to come. The hope of an imminent coming of the exalted Lord in Messianic glory is, however, so much to the fore that in the NT the terms are never used for the coming of Christ in the flesh, and &#x03C0;&#x03B1;&#x03C1;&#x03BF;&#x03C5;&#x03C3;&#x03AF;&#x03B1; never has the sense of return. (p. 865)</p>
</disp-quote>
<p>Wanneer die woord &#x03C0;&#x03B1;&#x03C1;&#x03BF;&#x03C5;&#x03C3;&#x03AF;&#x03B1; in verband met Jesus Christus gebruik word, word dit dus altyd met die betekenis van die wederkoms van ons Here in heerlikheid gebruik en nooit in verband met sy eerste koms &#x2013; sy geboorte &#x2013; as mens nie. Van belang is dat Oepke (<xref ref-type="bibr" rid="CIT0023">1964b</xref>:865) &#x03C0;&#x03B1;&#x03C1;&#x03BF;&#x03C5;&#x03C3;&#x03AF;&#x03B1; beskryf as &#x2018;a technical term for the &#x201C;coming&#x201D; of Christ in Messianic glory&#x2019;.</p>
<p>Dit blyk dus dat die woord &#x03C0;&#x03B1;&#x03C1;&#x03BF;&#x03C5;&#x03C3;&#x03AF;&#x03B1; vir die lesers van die Nuwe-Testamentiese geskrifte welbekend was vanuit sy algemene gebruik in die destydse samelewing. Die gebruik van die woord, selfs binne die konteks van die evangelie, sou vir hulle in geen opsig verwarrend wees nie &#x2013; ook nie wanneer dit na die koms van gewone mense of na die koms van die Here verwys nie. Die gedagte van &#x2019;n wederkoms was egter &#x2019;n nuwe betekenis wat slegs in die Nuwe Testament aan die woord geheg is. Hagner (<xref ref-type="bibr" rid="CIT0009">1995</xref>:688) ondersteun hierdie siening: &#x2018;<italic>&#x201C;Parousia&#x201D; now refers not to the visit or presence of an earthly king, as in the Hellenistic world, but is used technically to refer to the return of Jesus.</italic>&#x2019;</p>
<p>Hendriksen (<xref ref-type="bibr" rid="CIT0011">2002</xref>) se mening sluit hierby aan:</p>
<disp-quote>
<p>&#x2026; the term refers to <italic>the return or advent of the Lord, his coming in order to bless his people with his presence</italic>. This meaning may be viewed as a modification of the sense: &#x2018;the arrival&#x2019; or &#x2018;the visit&#x2019;, of the king or emperor. (p. 861)</p>
</disp-quote>
<p>&#x2019;n Gedetailleerde uiteensetting van die ontwikkeling van die konsep &#x03C0;&#x03B1;&#x03C1;&#x03BF;&#x03C5;&#x03C3;&#x03AF;&#x03B1; in die Nuwe Testament word deur Oepke (<xref ref-type="bibr" rid="CIT0023">1964b</xref>:866&#x2013;870) weergegee onder die volgende opskrifte: Jesus in die sinoptiese Evangelies; die eerste gemeenskap (Handelinge); Paulus; Deutero-Paulus; die briewe van Jakobus, Petrus en Judas; Openbaring; die Evangelie volgens Johannes; en die briewe van Johannes.</p>
<p>&#x2019;n Groot leemte in die onderafdeling oor die ontwikkeling van &#x03C0;&#x03B1;&#x03C1;&#x03BF;&#x03C5;&#x03C3;&#x03AF;&#x03B1; in die Nuwe Testament is die feit dat Oepke telkens die ontwikkeling van die idee van die wederkoms bespreek en nie die ontwikkeling van die woord &#x03C0;&#x03B1;&#x03C1;&#x03BF;&#x03C5;&#x03C3;&#x03AF;&#x03B1; as sulks nie. Dit verminder die waarde van sy navorsing, aangesien dit van groter waarde sou wees indien hy die verskillende Griekse woorde wat vir die wederkoms gebruik word, met mekaar sou vergelyk en indien hy sou wys op betekenisooreenkomste en -verskille. Dit blyk dat Oepke, sonder beredenering, bykans alle woorde wat oor die saak van die wederkoms handel as sinonieme hanteer.</p>
<p>Oor die ontwikkeling van die woord &#x03C0;&#x03B1;&#x03C1;&#x03BF;&#x03C5;&#x03C3;&#x03AF;&#x03B1; by Jesus in die sinoptiese Evangelies, wat slegs vier maal en slegs in Matteus 24 gebruik word, lei Oepke (<xref ref-type="bibr" rid="CIT0023">1964b</xref>:866) die onderafdeling in met: &#x2018;<italic>Apart from the actual occurrence of the word, the whole thinking of Jesus is permeated by ideas of parousia. This is true in all strata of the Synoptic tradition</italic>.&#x2019; Hy staaf die stelling deur onder meer aan te toon dat dit reeds duidelik is in Markus, veral vanaf Markus 8:38, dat Jesus se denke oorheers is deur die idee dat Hy weer gaan kom. Hy getuig byvoorbeeld in Markus 14:62 en verder van sy wederkoms teenoor sy Joodse veroordelaars.</p>
<p>Oepke (<xref ref-type="bibr" rid="CIT0023">1964b</xref>) s&#x00EA; voorts:</p>
<disp-quote>
<p>So far as can be seen, the <italic>parousia</italic> concept is one of the original stones in the Synoptic tradition concerning Jesus. It is present in fully developed form in the <italic>parousia</italic> address in Mk. 13 and par., which, strongly influenced though it is by Jewish and primitive Christian apocalyptic, has crystallised around genuine dominical sayings. (p. 866)</p>
</disp-quote>
<p>Al die sinoptiese Evangelieskrywers onderskei tussen die oordeel oor Jerusalem en die &#x03C0;&#x03B1;&#x03C1;&#x03BF;&#x03C5;&#x03C3;&#x03AF;&#x03B1;, aldus Oepke (<xref ref-type="bibr" rid="CIT0023">1964b</xref>):</p>
<disp-quote>
<p>How far Jesus Himself made this distinction, how far He even made a clear distinction between His resurrection and His <italic>parousia</italic>, it is no longer possible to say with certainty. He does seem to have envisaged an interval between the first and the definitive restoration, a time of the community. Otherwise there would be no space for the conversion of the Gentiles, and such conversion without the preaching of repentance would be contrary to His basic principles. He probably thought His <italic>parousia</italic> was imminent. (pp. 866&#x2013;867)</p>
</disp-quote>
<p>Hierdie standpunt van Oepke is aanvegbaar, aangesien dit die Godheid en veral die alwetendheid van ons Here Jesus Christus misken. Die feit dat gelowiges altyd gereed moet wees vir die wederkoms, word dikwels verkeerd ge&#x00EF;nterpreteer asof die wederkoms immanent sou wees. Die denkfout blyk duidelik uit (Oepke <xref ref-type="bibr" rid="CIT0023">1964b</xref>):</p>
<disp-quote>
<p>This is supported by many sayings which are hard to interpret in any other sense &#x2026; The tremendous tension which permeates Jesus&#x2019; whole world of thought would also be inexplicable otherwise (p. 867).</p>
</disp-quote>
<p>Alhoewel die woord &#x03C0;&#x03B1;&#x03C1;&#x03BF;&#x03C5;&#x03C3;&#x03AF;&#x03B1; nie in Handelinge voorkom nie, en die eerste Christengemeenskap dalk geen woord daarvoor gehad het nie, is die vaste geloof in die feit van die wederkoms by hulle onbetwisbaar (Oepke <xref ref-type="bibr" rid="CIT0023">1964b</xref>:867). Om hierdie stelling te staaf, verwys Oepke (<xref ref-type="bibr" rid="CIT0023">1964b</xref>:867) na Handelinge 1:11 en 3:20 en verder.</p>
<p>By die bespreking oor die ontwikkeling van die woord &#x03C0;&#x03B1;&#x03C1;&#x03BF;&#x03C5;&#x03C3;&#x03AF;&#x03B1; by Paulus word dieselfde leemte duidelik, naamlik dat Oepke die ontwikkeling van die idee van die wederkoms bespreek eerder as die gebruik van die woord &#x03C0;&#x03B1;&#x03C1;&#x03BF;&#x03C5;&#x03C3;&#x03AF;&#x03B1;. Daar word byvoorbeeld na die Romeinebrief verwys (Oepke <xref ref-type="bibr" rid="CIT0023">1964b</xref>:868) sonder om te meld dat die woord &#x03C0;&#x03B1;&#x03C1;&#x03BF;&#x03C5;&#x03C3;&#x03AF;&#x03B1; nie daarin voorkom nie.</p>
<p>Volgens Oepke (<xref ref-type="bibr" rid="CIT0023">1964b</xref>:868) gebruik Paulus &#x03C0;&#x03B1;&#x03C1;&#x03BF;&#x03C5;&#x03C3;&#x03AF;&#x03B1; altyd saam met &#x2019;n selfstandige naamwoord, &#x2019;n handelende persoon, in die genitief. Dit word gebruik van mense (1 Kor 16:17; 2 Kor 7:6 e.v.; 10:10; Fil 1:26; 2:12), een maal van die Antichris (2 Tess 2:9), en ook van Jesus Christus (1 Kor 15:23; 1 Tess 2:19; 3:13; 4:15; 5:23; 2 Tess 2:1, 8; 1 Kor 1:8 e.v.).</p>
<p>Volgens Oepke (<xref ref-type="bibr" rid="CIT0023">1964b</xref>:868) word kleurryke beskrywings van die <italic>parousia</italic> in 1 Tessalonisense 4:13&#x2013;18 en 2 Tessalonisense 1:7&#x2013;2:8, asook in 1 Korinti&#x00EB;rs 15:22&#x2013;28, 50&#x2013;55 gegee. Oepke (<xref ref-type="bibr" rid="CIT0023">1964b</xref>:868) maak ook die aanvegbare stelling: &#x2018;<italic>Paul believes that he and most of his readers will experience the parousia, 1 Th. 4:15; 1 C. 15:51</italic>.&#x2019; Hiermee word die belydenis dat die verkondiging van die apostels in die Skrif ge&#x00EF;nspireerde Godsopenbaring is, misken. Die feit dat Paulus soms in die algemeen skryf (met die meeste ander Christene in die oog) en nie noodwendig met homself in die oog nie, word misgekyk.</p>
<p>Oor die ontwikkeling van die woord &#x03C0;&#x03B1;&#x03C1;&#x03BF;&#x03C5;&#x03C3;&#x03AF;&#x03B1; in die sogenaamde &#x2018;Deutero-Paulus&#x2019;, wys Oepke (<xref ref-type="bibr" rid="CIT0023">1964b</xref>:868) daarop dat die sinoniem &#x1F10;&#x03C0;&#x03B9;&#x03C6;&#x03AC;&#x03BD;&#x03B5;&#x03B9;&#x03B1; in die Pastorale Briewe een maal gebruik word om die liggaamlike verskyning van Christus te beskryf (2 Tim 1:10). Die feit dat Oepke &#x03C0;&#x03B1;&#x03C1;&#x03BF;&#x03C5;&#x03C3;&#x03AF;&#x03B1; en &#x1F10;&#x03C0;&#x03B9;&#x03C6;&#x03AC;&#x03BD;&#x03B5;&#x03B9;&#x03B1; as sinonieme tipeer, is veelseggend, maar kritiek kan daarteen uitgespreek word dat hy die tipering sonder motivering doen.</p>
<p>Oor die ontwikkeling van die woord &#x03C0;&#x03B1;&#x03C1;&#x03BF;&#x03C5;&#x03C3;&#x03AF;&#x03B1; in die briewe van Jakobus, Petrus en Judas, merk Oepke (<xref ref-type="bibr" rid="CIT0023">1964b</xref>:868, 869) die volgende op: Jakobus 5:7 en verder verwys na Christus se <italic>parousia</italic>. Die verwagting van die <italic>parousia</italic> is egter baie meer dinamies in 1 Petrus, alhoewel die term nie daar gebruik word nie. Die idee van &#x2019;n &#x2018;<italic>first advent of Christ at the end of the times&#x2019; kom voor in 1 Petrus 1:20. &#x2018;The decisive &#x2192; &#x1F00;&#x03C0;&#x03BF;&#x03BA;&#x03AC;&#x03BB;&#x03C5;&#x03C8;&#x03B9;&#x03C2; &#x1F38;&#x03B7;&#x03C3;&#x03BF;&#x1FE6; &#x03A7;&#x03C1;&#x03B9;&#x03C3;&#x03C4;&#x03BF;&#x1FE6; is immediately at hand, 1:5, 7, 13. In the light of it believers are strangers and sojourners, 1:17; 2:11.&#x2019;</italic> Volgens Oepke is daar vae aanduidings van &#x2019;n vroe&#x00EB; wederkomsverwagting in Judas. Weereens kan die kritiek geopper word dat die idee van die wederkoms bespreek word eerder as die gebruik van die woord &#x03C0;&#x03B1;&#x03C1;&#x03BF;&#x03C5;&#x03C3;&#x03AF;&#x03B1;.</p>
<p>In 2 Petrus word twyfel oor die wederkoms afgewys, aldus Oepke. Die wederkoms is nie &#x2019;n fabel (1:16) nie. Die spotters is verkeerd (3:3 e.v.). Soos wat die w&#x00EA;reld voorheen deur water vergaan het, so sal dit deur vuur vergaan (3:5 e.v.). Vir die lankmoedige God is duisend jaar soos een dag (3:8). Die dag sal so onverwags soos &#x2019;n dief kom:</p>
<disp-quote>
<p>Believers should hasten towards the &#x03C0;&#x03B1;&#x03C1;&#x03BF;&#x03C5;&#x03C3;&#x03AF;&#x03B1; &#x03C4;&#x1FC6;&#x03C2; &#x03C4;&#x03BF;&#x1FE6; &#x03B8;&#x03B5;&#x03BF;&#x1FE6; (vl. &#x03BA;&#x03C5;&#x03C1;&#x03AF;&#x03BF;&#x03C5;) &#x1F21;&#x03BC;&#x03AD;&#x03C1;&#x03B1;&#x03C2;, 3:12. In the first instance &#x03C0;&#x03B1;&#x03C1;&#x03BF;&#x03C5;&#x03C3;&#x03AF;&#x03B1; has here the general sense of &#x2018;coming&#x2019; or &#x2018;arrival&#x2019;, but there is a suggestion of the technical meaning too (Oepke <xref ref-type="bibr" rid="CIT0023">1964b</xref>:869).</p>
</disp-quote>
<p>Oepke (<xref ref-type="bibr" rid="CIT0023">1964b</xref>:869) meld dat die woord &#x03C0;&#x03B1;&#x03C1;&#x03BF;&#x03C5;&#x03C3;&#x03AF;&#x03B1; nie in Openbaring voorkom nie, maar s&#x00EA; dat, vanaf die &#x1F10;&#x03BD; &#x03C4;&#x03AC;&#x03C7;&#x03B5;&#x03B9; van Openbaring 1:1 en die &#x1F41; &#x03BA;&#x03B1;&#x03B9;&#x03C1;&#x1F78;&#x03C2; &#x1F10;&#x03B3;&#x03B3;&#x03CD;&#x03C2; van 1:3 tot by die &#x1F14;&#x03C1;&#x03C7;&#x03BF;&#x03C5; &#x03BA;&#x03CD;&#x03C1;&#x03B9;&#x03B5; &#x1F38;&#x03B7;&#x03C3;&#x03BF;&#x1FE6; van 22:20, die boek vol is van die &#x2018;<italic>ardent hope of the parousia</italic>&#x2019;. Die boek is, volgens Oepke (<xref ref-type="bibr" rid="CIT0023">1964b</xref>), uniek:</p>
<disp-quote>
<p>The dreadful Messianic afflictions, depicted in visions, issue in lofty portrayals of the <italic>parousia</italic> in 14:14&#x2013;20 and 19:11&#x2013;16, and this in turn is followed by further eschatological events to give us the fullest sketch we have of primitive Chr. eschatology. (p. 869)</p>
</disp-quote>
<p>Die deurslaggewende profetiese oogmerk is die beklemtoning van hoop vir die geteisterde lesers.</p>
<p>Oor die ontwikkeling van die betekenis waarin die woord &#x03C0;&#x03B1;&#x03C1;&#x03BF;&#x03C5;&#x03C3;&#x03AF;&#x03B1; in die Evangelie volgens Johannes en in die briewe van Johannes gebruik word, stel Oepke (<xref ref-type="bibr" rid="CIT0023">1964b</xref>:869, 870) dat die idee van &#x2019;n <italic>parousia</italic> teenwoordig is in 1 Johannes 2:28; 3:2 en in Johannes 21:22 en volgende verse. Volgens Oepke (<xref ref-type="bibr" rid="CIT0023">1964b</xref>) is ongerealiseerde sowel as gerealiseerde eskatologie in Johannes se denkw&#x00EA;reld teenwoordig:</p>
<disp-quote>
<p>Johannine religion, too, is set in the tension of possession and hope. It is characterised only by a stronger inwardness which puts the accent more firmly on possession. Thus &#x03C6;&#x03B1;&#x03BD;&#x03B5;&#x03C1;&#x03BF;&#x1FE6;&#x03C3;&#x03B8;&#x03B1;&#x03B9; becomes an alternative for &#x03C0;&#x03B1;&#x03C1;&#x03BF;&#x03C5;&#x03C3;&#x03AF;&#x03B1;, 1 Jn. 2:28; 3:2; cf. Col. 3:4. (pp. 869, 870)</p>
</disp-quote>
<p>Op grond van sy uitgebreide bespreking van die ontwikkeling van die begrip &#x03C0;&#x03B1;&#x03C1;&#x03BF;&#x03C5;&#x03C3;&#x03AF;&#x03B1; in die Nuwe Testament, wat ongelukkig eerder &#x2019;n bespreking van die idee van die wederkoms is en nie van die begrip &#x03C0;&#x03B1;&#x03C1;&#x03BF;&#x03C5;&#x03C3;&#x03AF;&#x03B1; nie, kom Oepke (<xref ref-type="bibr" rid="CIT0023">1964b</xref>) tot &#x2019;n teologiese samevatting: die idee van die <italic>parousia</italic> gaan enige poging tot presiese sistematisering daarvan te bowe in die individuele Bybelboeke, maar ook in die Nuwe Testament as geheel:</p>
<disp-quote>
<p>Powerful antitheses exist. Jesus and Paul take a middle line, John and Rev. are at the extreme edges. Thus the NT itself urges us to consult the significance rather than the letter. (p. 870)</p>
</disp-quote>
<p>Hiermee openbaar Oepke &#x2019;n aanvegbare Skrifbeskouing wat die eenheid van die Skrif weerspreek. Die idee dat die verwagting van die <italic>parousia</italic> nie as &#x2019;n doel op sigself beskou word nie, maar dat dit tot volle gemeenskap met God sal lei, is egter belangrik.</p>
<p>Daar kan met Oepke (<xref ref-type="bibr" rid="CIT0023">1964b</xref>:870) saamgestem word wanneer hy skryf: &#x2018;<italic>The parousia is the definitive manifestation of what has been effected already as an eschatological reality</italic>.&#x2019;</p>
<p><bold>Konklusie:</bold> Die idee van die wederkoms is wydverspreid in die Nuwe Testament. Die woord &#x03C0;&#x03B1;&#x03C1;&#x03BF;&#x03C5;&#x03C3;&#x03AF;&#x03B1; kan in die algemeen aankoms of teenwoordigheid beteken.</p>
<p>As tegniese term vir die wederkoms van Jesus Christus in heerlikheid aan die einde van die tyd, het &#x03C0;&#x03B1;&#x03C1;&#x03BF;&#x03C5;&#x03C3;&#x03AF;&#x03B1; sy oorsprong in die Hellenistiese gebruik waar die woord vir die aankoms of teenwoordigheid van &#x2019;n regeerder of oorwinnaar gebruik is. Die aankoms van die regeerder is met groot voorbereiding voorafgegaan en het gepaard gegaan met lofprysing en eerbewys. Die teenwoordigheid van die regeerder het gewoonlik met troos en die hoop gepaard gegaan dat die regeerder nou die omstandighede van die onderdane sal verbeter.</p>
<p>As tegniese term vir die wederkoms het &#x03C0;&#x03B1;&#x03C1;&#x03BF;&#x03C5;&#x03C3;&#x03AF;&#x03B1; ook sy oorsprong in die Hellenistiese gebruik om die heilsame teenwoordigheid van gode aan te dui.</p>
<p>Alhoewel die woord &#x03C0;&#x03B1;&#x03C1;&#x03BF;&#x03C5;&#x03C3;&#x03AF;&#x03B1; in totaal slegs 24 keer in nege van die Nuwe-Testamentiese boeke voorkom (Wigram &#x0026; Winter <xref ref-type="bibr" rid="CIT0027">1978</xref>:596), is die hele Nuwe Testament vol van die idee van die wederkoms.</p>
<p>Vanuit &#x2019;n histories kritiese Skrifbeskouing kan die afleiding gemaak word dat daar teenstrydighede (selfs by dieselfde Nuwe Testamentskrywer) voorkom tussen &#x2019;n nabye verwagting en &#x2019;n verre verwagting van die wederkoms. Sodanige afleiding hou egter nie daarmee rekening nie dat die totale prediking van die Nuwe Testament oor die wederkoms juis deur verskillende aksente en beklemtonings verryk word.</p>
<p>Ongelukkig het Oepke nie konsekwent net met die woord &#x03C0;&#x03B1;&#x03C1;&#x03BF;&#x03C5;&#x03C3;&#x03AF;&#x03B1; gewerk nie, maar ook met die begrip <italic>wederkoms</italic>, soos deur ander Griekse wederkomswoorde weergegee. Hy self maak dit nie altyd duidelik wanneer hy met die woord en wanneer hy met die begrip werk nie. Dit vertroebel die gebruik van sy navorsing om ooreenkomste en verskille, met ander woorde, wat ook vir die wederkoms gebruik word, vas te stel.</p>
<p>Oepke beskou sommige ander woorde wat ook vir die wederkoms gebruik word, sonder motivering as sinonieme sonder om enige moontlike nuanseverskille in die betekenis in ag te neem.</p>
<p>Hieruit blyk die volgende: Die kernelement van &#x2019;n betekenisdefinisie van &#x03C0;&#x03B1;&#x03C1;&#x03BF;&#x03C5;&#x03C3;&#x03AF;&#x03B1; is dat Jesus Christus sal aankom en teenwoordig wees met sy wederkoms. Die volgende elemente moet ook in &#x2019;n betekenisdefinisie van &#x03C0;&#x03B1;&#x03C1;&#x03BF;&#x03C5;&#x03C3;&#x03AF;&#x03B1; vervat word:</p>
<list list-type="bullet">
<list-item><p>Sy koms is &#x2019;n wederkoms, &#x2019;n terugkeer.</p></list-item>
<list-item><p>Hy kom as Regeerder, Koning, Regter, Oorwinnaar en Here.</p></list-item>
<list-item><p>Hy kom in heerlikheid.</p></list-item>
<list-item><p>Sy koms sal met voorbereiding deur sy volgelinge gepaard gaan.</p></list-item>
<list-item><p>Sy koms sal met lofprysing en eerbewys gepaard gaan.</p></list-item>
<list-item><p>Sy koms sal troos en hoop vir sy volgelinge bring.</p></list-item>
<list-item><p>Hy kom om aan die einde van die tyd &#x2019;n nuwe bedeling tot stand te bring en om sy volgelinge se omstandighede te verander deur hulle vir ewig te verlos.</p></list-item>
</list>
</sec>
</sec>
<sec id="s20006">
<title>Sinkroniese woordstudie van die begrip &#x03C0;&#x03B1;&#x03C1;&#x03BF;&#x03C5;&#x03C3;&#x03AF;&#x03B1;</title>
<p>Die sinkroniese woordstudie word aan die hand van Louw en Nida (<xref ref-type="bibr" rid="CIT0015">1996a</xref>; <xref ref-type="bibr" rid="CIT0016">1996b</xref>) se semantiese woordeboek, <italic>Greek-English lexicon of the New Testament: based on semantic domains</italic> (vol. 1 &#x0026; 2) gedoen. Die woordeboek se waarde l&#x00EA; grootliks daarin dat daar nie net na die &#x2018;woordeboekbetekenis&#x2019; van &#x2019;n woord gekyk word nie, maar dat dit die semantiese gebruike van woorde duideliker omlyn deur die betrokke woord saam met ander woorde te groepeer wat binne dieselfde betekenisvelde en sub-betekenisvelde, oftewel domeine en sub-domeine, gebruik word. Hierdie groepering maak dit moontlik om die betekenisaanwending van die betrokke woord by wyse van komponensi&#x00EB;le analise duideliker af te baken deur dit met die gebruik van ander woorde binne dieselfde semantiese veld te vergelyk. Louw en Nida se aanpak is sinkronies in di&#x00E9; opsig dat hulle woordeboek tot woorde en gebruike binne die boeke van die Nuwe Testament beperk bly.</p>
<p>Louw en Nida (<xref ref-type="bibr" rid="CIT0016">1996b</xref>:189) gee twee moontlike betekenisse vir &#x03C0;&#x03B1;&#x03C1;&#x03BF;&#x03C5;&#x03C3;&#x03AF;&#x03B1; aan, naamlik teenwoordigheid (<italic>presence</italic>) (85.25) en aankoms (<italic>arrival</italic>) (15.86). Beide is moontlik van toepassing. Die twee betekenisse word onder verskillende domeine ingedeel.</p>
<sec id="s30007">
<title>&#x03A0;&#x03B1;&#x03C1;&#x03BF;&#x03C5;&#x03C3;&#x03AF;&#x03B1; met die betekenis van teenwoordigheid</title>
<p>Die vertaling as <italic>presence</italic> word onder domein 85, <italic>existence in space</italic>, geklassifiseer (Louw &#x0026; Nida <xref ref-type="bibr" rid="CIT0015">1996a</xref>:724&#x2013;733). Indien semantiese veld 85 (<italic>existence in space</italic>) met die voorafgaande semantiese velde vergelyk word (80 <italic>space</italic>; 81 <italic>spacial dimensions</italic>; 82 <italic>spacial orientations</italic>; 83 <italic>spacial positions</italic>; en 84 <italic>spacial extensions</italic>) is dit duidelik dat semantiese veld 85, waarin &#x03C0;&#x03B1;&#x03C1;&#x03BF;&#x03C5;&#x03C3;&#x03AF;&#x03B1; geplaas is, die klem op die teenwoordigheid in &#x2019;n spesifieke ruimte l&#x00EA; eerder as op die ruimte self.</p>
<p>Voorts word &#x03C0;&#x03B1;&#x03C1;&#x03BF;&#x03C5;&#x03C3;&#x03AF;&#x03B1; onder sub-domein A, <italic>be in a place</italic>, geplaas (Louw &#x0026; Nida <xref ref-type="bibr" rid="CIT0015">1996a</xref>:724&#x2013;726). Die sub-domeine word soos volg aangedui:</p>
<list list-type="order">
<list-item><p>Be in a Place (85.1&#x2013;85.31)</p></list-item>
<list-item><p>Put, Place (85.32&#x2013;85.54)</p></list-item>
<list-item><p>Remain, Stay (85.55&#x2013;85.64)</p></list-item>
<list-item><p>Leave in a Place (85.65&#x2013;85.66)</p></list-item>
<list-item><p>Dwell, Reside (85.67&#x2013;85.85).</p></list-item>
</list>
<p>Deur dit in sub-domein A te klassifiseer, en nie in een van die ander nie, kan die betekenis van die teenwoordigheid afgelei word. Dit is &#x2018;eenvoudige&#x2019; teenwoordigheid. Deur &#x03C0;&#x03B1;&#x03C1;&#x03BF;&#x03C5;&#x03C3;&#x03AF;&#x03B1; in sub-domein A te plaas, kan afgelei word dat die teenwoordigheid self veroorsaak is, anders as die woorde in sub-domein B waar die teenwoordigheid deur iets of iemand anders veroorsaak is. Deur &#x03C0;&#x03B1;&#x03C1;&#x03BF;&#x03C5;&#x03C3;&#x03AF;&#x03B1; nie in C te plaas nie, kan afgelei word dat die teenwoordigheid nie altyd bestaan het nie. Deur &#x03C0;&#x03B1;&#x03C1;&#x03BF;&#x03C5;&#x03C3;&#x03AF;&#x03B1; nie in D te plaas nie, kan daar afgelei word dat daar nie beweging weg van die plek van teenwoordigheid af is nie. Die feit dat &#x03C0;&#x03B1;&#x03C1;&#x03BF;&#x03C5;&#x03C3;&#x03AF;&#x03B1; nie in E geplaas is nie, maak die afleiding dat daar nie permanente inwoning is nie, duidelik.</p>
<p>Louw en Nida (<xref ref-type="bibr" rid="CIT0015">1996a</xref>) verklaar die gebruik van &#x03C0;&#x03B1;&#x03C1;&#x03BF;&#x03C5;&#x03C3;&#x03AF;&#x03B1; binne hierdie sub-domein soos volg:</p>
<disp-quote>
<p>85.25 &#x03C0;&#x03B1;&#x03C1;&#x03BF;&#x03C5;&#x03C3;&#x03AF;&#x03B1;<sup>a</sup>, &#x03B1;&#x03C2; <italic>f</italic>: the presence of an object at a particular place &#x2013; &#x2018;presence, being at hand, to be in person&#x2019;. &#x1F21; &#x03B4;&#x1F72; &#x03C0;&#x03B1;&#x03C1;&#x03BF;&#x03C5;&#x03C3;&#x03AF;&#x03B1; &#x03C4;&#x03BF;&#x1FE6; &#x03C3;&#x03CE;&#x03BC;&#x03B1;&#x03C4;&#x03BF;&#x03C2; &#x2018;when he is with us in person&#x2019; (literally &#x2018;&#x2026; his bodily presence&#x2019;) 2 Cor 10:10. (p. 726)</p>
</disp-quote>
<p>&#x03A0;&#x03B1;&#x03C1;&#x03BF;&#x03C5;&#x03C3;&#x03AF;&#x03B1; word saam met 30 ander woorde in sub-domein 85A geplaas (Louw &#x0026; Nida <xref ref-type="bibr" rid="CIT0015">1996a</xref>:724&#x2013;727).</p>
<p>Dit is interessant dat Louw en Nida glad nie in die bespreking van die gebruike van &#x03C0;&#x03B1;&#x03C1;&#x03BF;&#x03C5;&#x03C3;&#x03AF;&#x03B1; na die wederkoms van Jesus Christus verwys nie. Boonop kies Louw en Nida 2 Korinti&#x00EB;rs 10:10 as voorbeeld om die gebruik van &#x03C0;&#x03B1;&#x03C1;&#x03BF;&#x03C5;&#x03C3;&#x03AF;&#x03B1; in die Nuwe Testament te verduidelik &#x2013; &#x2019;n teks waarin dit oor die liggaamlike teenwoordigheid van Paulus gaan. 2 Korinti&#x00EB;rs 10:10 is egter een van net sewe gevalle in die Nuwe Testament waar &#x03C0;&#x03B1;&#x03C1;&#x03BF;&#x03C5;&#x03C3;&#x03AF;&#x03B1; gebruik word waar die wederkoms nie ter sprake is nie en Jesus Christus nie die handelende persoon van die &#x03C0;&#x03B1;&#x03C1;&#x03BF;&#x03C5;&#x03C3;&#x03AF;&#x03B1; is nie (Hiers <xref ref-type="bibr" rid="CIT0012">2011</xref>:742; Van Rhyn <xref ref-type="bibr" rid="CIT0026">2017</xref>:33).</p>
<p>Indien &#x03C0;&#x03B1;&#x03C1;&#x03BF;&#x03C5;&#x03C3;&#x03AF;&#x03B1; (85.25) met die ander 30 woorde in die sub-domein A <italic>be in a place</italic> vergelyk word, is dit duidelik dat die ander woorde gewone aan- of afwesigheid aandui en dat &#x03C0;&#x03B1;&#x03C1;&#x03BF;&#x03C5;&#x03C3;&#x03AF;&#x03B1; as &#x2019;n baie naby sinoniem gereken word. Vandaar die verklaring &#x2018;<italic>the presence of an object at a particular place &#x2013; presence, being at hand, to be in person</italic>&#x2019;.</p>
<p>Die enigste opmerklike verskil in die verklaring van &#x03C0;&#x03B1;&#x03C1;&#x03BF;&#x03C5;&#x03C3;&#x03AF;&#x03B1; met die ander 30 woorde in die sub-domein is dat &#x03C0;&#x03B1;&#x03C1;&#x03BF;&#x03C5;&#x03C3;&#x03AF;&#x03B1; ook die element van persoonlike teenwoordigheid bevat. Hieruit kan afgelei word dat, indien &#x03C0;&#x03B1;&#x03C1;&#x03BF;&#x03C5;&#x03C3;&#x03AF;&#x03B1; met Jesus Christus as handelende persoon gebruik word, sy persoonlike teenwoordigheid beklemtoon word.</p>
<p><bold>Konklusie:</bold> Dit is verrassend dat Louw en Nida by die bespreking van &#x03C0;&#x03B1;&#x03C1;&#x03BF;&#x03C5;&#x03C3;&#x03AF;&#x03B1; geen woord rep oor die wederkoms van Christus nie en dat daar ook n&#x00EA;rens in hulle woordeboek &#x2019;n aparte domein of sub-domein spesifiek aan die betekenismoontlikheid van &#x2018;wederkoms&#x2019; afgestaan word nie. Al wat onder hierdie betekenismoontlikheid &#x2018;teenwoordigheid&#x2019; afgelei kan word en wat op hierdie artikel van toepassing is, is dat wanneer &#x03C0;&#x03B1;&#x03C1;&#x03BF;&#x03C5;&#x03C3;&#x03AF;&#x03B1; ten opsigte van Jesus gebruik word, dit beteken dat Hy persoonlik met sy liggaam teenwoordig is.</p>
</sec>
<sec id="s30008">
<title>&#x03A0;&#x03B1;&#x03C1;&#x03BF;&#x03C5;&#x03C3;&#x03AF;&#x03B1; met die betekenis van aankoms</title>
<p>Die tweede betekenismoontlikheid, naamlik &#x2018;aankoms&#x2019;, word in domein 15, <italic>Linear Movement</italic>, gekategoriseer (Louw &#x0026; Nida <xref ref-type="bibr" rid="CIT0015">1996a</xref>:181&#x2013;211). Die domein word voorafgegaan deur domein 14, <italic>physical events and states</italic>, wat hoofsaaklik oor weerverskynsels soos wind, re&#x00EB;n en donderweer handel. Domein 15 word deur domein 16, <italic>non-linear movement</italic>, opgevolg, wat veral gaan oor woorde wat beweging aandui sonder dat daar van plek verwissel word. Al wat uit hierdie vergelyking duidelik word, is dat &#x03C0;&#x03B1;&#x03C1;&#x03BF;&#x03C5;&#x03C3;&#x03AF;&#x03B1; saam met ander woorde wat beweging aandui en wat dui op verwisseling van plek deur die subjek gegroepeer is.</p>
<p>Voorts word &#x03C0;&#x03B1;&#x03C1;&#x03BF;&#x03C5;&#x03C3;&#x03AF;&#x03B1; in sub-domein F, <italic>come, come to, arrive</italic> (15.81&#x2013;15.87) (Louw &#x0026; Nida <xref ref-type="bibr" rid="CIT0015">1996a</xref>:182), geplaas.</p>
<p>Die vergelyking van sub-domein F, waarin &#x03C0;&#x03B1;&#x03C1;&#x03BF;&#x03C5;&#x03C3;&#x03AF;&#x03B1; voorkom, met die ander sub-domeine, lewer nie &#x2019;n beduidende bydrae tot hierdie studie nie, waarskynlik aangesien &#x03C0;&#x03B1;&#x03C1;&#x03BF;&#x03C5;&#x03C3;&#x03AF;&#x03B1; met die betekenis van die aankoms, die wederkoms van Christus, glad nie aan die orde gebring word nie. Dit is ook opvallend dat &#x03C0;&#x03B1;&#x03C1;&#x03BF;&#x03C5;&#x03C3;&#x03AF;&#x03B1; nie in sub-domein G, <italic>return</italic>, gegroepeer word nie.</p>
<p>&#x03A0;&#x03B1;&#x03C1;&#x03BF;&#x03C5;&#x03C3;&#x03AF;&#x03B1; word soos volg verklaar:</p>
<disp-quote>
<p><bold>15.86</bold> &#x03C0;&#x03B1;&#x03C1;&#x03AD;&#x03C1;&#x03C7;&#x03BF;&#x03BC;&#x03B1;&#x03B9;<sup>b</sup>; &#x03C0;&#x03B1;&#x03C1;&#x03B1;&#x03B3;&#x03AF;&#x03BD;&#x03BF;&#x03BC;&#x03B1;&#x03B9;<sup>a</sup>; &#x03C0;&#x03AC;&#x03C1;&#x03B5;&#x03B9;&#x03BC;&#x03B9;<sup>b</sup>; &#x03C0;&#x03B1;&#x03C1;&#x03BF;&#x03C5;&#x03C3;&#x03AF;&#x03B1;<sup>b</sup>, &#x03B1;&#x03C2; <italic>f</italic>; &#x03C0;&#x03B1;&#x03C1;&#x03AF;&#x03C3;&#x03C4;&#x03B1;&#x03BC;&#x03B1;&#x03B9;<sup>e</sup> (and 2nd aorist active): to come to be present at a particular place &#x2013; &#x2018;to come, to arrive, to come to be present&#x2019;. (Louw &#x0026; Nida <xref ref-type="bibr" rid="CIT0015">1996a</xref>:192-193)</p>
</disp-quote>
<p>Die volgende voorbeelde van die gebruik van &#x03C0;&#x03B1;&#x03C1;&#x03BF;&#x03C5;&#x03C3;&#x03AF;&#x03B1; word voorgehou:</p>
<disp-quote>
<p>&#x03C0;&#x03B1;&#x03C1;&#x03BF;&#x03C5;&#x03C3;&#x03AF;&#x03B1;<sup>b</sup>: &#x03C0;&#x03B1;&#x03C1;&#x03B5;&#x03BA;&#x03AC;&#x03BB;&#x03B5;&#x03C3;&#x03B5;&#x03BD; &#x1F21;&#x03BC;&#x1FB6;&#x03C2; &#x1F41; &#x03B8;&#x03B5;&#x1F78;&#x03C2; &#x1F10;&#x03BD; &#x03C4;&#x1FC7; &#x03C0;&#x03B1;&#x03C1;&#x03BF;&#x03C5;&#x03C3;&#x03AF;&#x1FB3; &#x03A4;&#x03AF;&#x03C4;&#x03BF;&#x03C5; &#x2018;but God, who encouraged us with the coming of Titus&#x2019; 2 Cor 7:6; &#x03C4;&#x03AF; &#x03C4;&#x1F78; &#x03C3;&#x03B7;&#x03BC;&#x03B5;&#x1FD6;&#x03BF;&#x03BD; &#x03C4;&#x1FC6;&#x03C2; &#x03C3;&#x1FC6;&#x03C2; &#x03C0;&#x03B1;&#x03C1;&#x03BF;&#x03C5;&#x03C3;&#x03AF;&#x03B1;&#x03C2; &#x03BA;&#x03B1;&#x1F76; &#x03C3;&#x03C5;&#x03BD;&#x03C4;&#x03B5;&#x03BB;&#x03B5;&#x03AF;&#x03B1;&#x03C2; &#x03C4;&#x03BF;&#x1FE6; &#x03B1;&#x1F30;&#x1FF6;&#x03BD;&#x03BF;&#x03C2; &#x2018;what will happen to show that it is the time for your coming and the end of the age&#x2019; Mt 24:3. (Louw &#x0026; Nida <xref ref-type="bibr" rid="CIT0015">1996a</xref>:193)</p>
</disp-quote>
<p>Soos reeds aangetoon, kom &#x03C0;&#x03B1;&#x03C1;&#x03BF;&#x03C5;&#x03C3;&#x03AF;&#x03B1; 24 keer in die Nuwe Testament voor waarvan dit in 17 gevalle na die wederkoms van Christus verwys. Dit is &#x2019;n leemte in hulle navorsing dat Louw en Nida ook in hierdie sub-domein glad nie in die verklaring na die wederkoms verwys nie en die eerste voorbeeld wat gekies word, die aankoms van Titus (2 Kor 7:6), is een van net sewe gevalle waar die wederkoms nie ter sprake is nie en Jesus Christus nie die handelende persoon is nie. Die tweede voorbeeld wat genoem word, die vraag van die dissipels in Matteus 24:3, het wel duidelik met die wederkoms te doen, maar steeds word daar glad nie na die moontlikheid verwys dat &#x03C0;&#x03B1;&#x03C1;&#x03BF;&#x03C5;&#x03C3;&#x03AF;&#x03B1; die wederkoms van Jesus Christus kan beteken nie. Daar word egter slegs met behulp van &#x2019;n voetnoot (21) by die tweede voorbeeld uit Matteus 24:3 die volgende opgemerk:</p>
<disp-quote>
<p>&#x03A0;&#x03B1;&#x03C1;&#x03BF;&#x03C5;&#x03C3;&#x03AF;&#x03B1; was often used in contexts referring to the arrival or appearance of an important person or supernatural being. In later ecclesiastical Greek, &#x1F21; &#x03C0;&#x03B1;&#x03C1;&#x03BF;&#x03C5;&#x03C3;&#x03AF;&#x03B1; occurs in an absolute sense as a specific reference to the second coming of Christ (Louw &#x0026; Nida <xref ref-type="bibr" rid="CIT0015">1996a</xref>:194).</p>
</disp-quote>
<p>Die volgende kan afgelei word oor die betekenis van &#x03C0;&#x03B1;&#x03C1;&#x03BF;&#x03C5;&#x03C3;&#x03AF;&#x03B1; waar dit met Jesus Christus as handelende persoon gebruik word: Hy gaan op &#x2019;n plek aankom en dit sal &#x2019;n wederkoms wees.</p>
<p><bold>Konklusie:</bold> Dit is &#x2019;n teleurstellende groot leemte in Louw en Nida se navorsing dat daar n&#x00EA;rens in hulle woordeboek enige betekenisvolle melding gemaak word van die betekenis &#x2018;wederkoms van Jesus Christus&#x2019; nie, behalwe deur middel van &#x2019;n voetnoot. Die leemte sou aangevul kon word deur &#x2019;n nuwe hoofbetekenisveld te skep, naamlik &#x2018;die wederkoms van Christus&#x2019; waarin al die woorde wat vir die wederkoms gebruik word, gegroepeer word. So sal die moontlike nuanse-verskille wat tussen die verskillende woorde bestaan, ook uitgelig kan word.</p>
<p>Wat ook veelseggend is, is dat &#x03C0;&#x03B1;&#x03C1;&#x03BF;&#x03C5;&#x03C3;&#x03AF;&#x03B1; onder sub-domein F, <italic>come, come to, arrive</italic> (15.81&#x2013;15.87), geklassifiseer word en nie onder G, <italic>return</italic> (15.88&#x2013;15.92), nie. Die feit dat die sub-domein F en nie G nie ter sake is, mag moontlik daarop dui dat Jesus nooit weg was nie. Hy was immers heeltyd deur sy Gees teenwoordig. Met sy wederkoms sal Hy egter weer liggaamlik (sigbaar) teenwoordig wees.</p>
<p>Die hoofbetekenisveld waaronder &#x03C0;&#x03B1;&#x03C1;&#x03BF;&#x03C5;&#x03C3;&#x03AF;&#x03B1; geklassifiseer word, naamlik lini&#x00EA;re beweging, gee die idee dat Jesus van iewers af gekom het om teenwoordig te wees. Dit stem ooreen met die Apostoliese Geloofsbelydenis dat Jesus in die hemel aan die regterhand van die Vader is, &#x2018;vanwaar Hy sal kom om die lewendes en die dooies te oordeel&#x2019;.</p>
<p>Uit die navorsing van Louw &#x0026; Nida blyk die volgende: <bold><italic>Die kernelement</italic></bold> van &#x2019;n betekenisdefinisie is dus dat <italic>Jesus Christus sal aankom en teenwoordig wees met sy wederkoms.</italic> Die volgende elemente moet ook in &#x2019;n betekenisdefinisie van &#x03C0;&#x03B1;&#x03C1;&#x03BF;&#x03C5;&#x03C3;&#x03AF;&#x03B1; vervat word:</p>
<list list-type="bullet">
<list-item><p>Jesus Christus kom om persoonlik en liggaamlik teenwoordig te wees.</p></list-item>
<list-item><p>Hy sal op &#x2019;n plek aankom.</p></list-item>
<list-item><p>Dit sal &#x2019;n wederkoms vanuit die hemel wees.</p></list-item>
</list>
</sec>
</sec>
<sec id="s20009">
<title>Samevattende konklusie</title>
<p>Wanneer &#x03C0;&#x03B1;&#x03C1;&#x03BF;&#x03C5;&#x03C3;&#x03AF;&#x03B1; met Christus as handelende persoon gebruik word, dui dit op sy aankoms en sy teenwoordig wees met sy wederkoms. Die woord se betekenis hou in dat Jesus van iewers af gekom het om liggaamlik teenwoordig te wees.</p>
<p>As tegniese term vir die wederkoms van Jesus Christus in heerlikheid aan die einde van die tyd, het &#x03C0;&#x03B1;&#x03C1;&#x03BF;&#x03C5;&#x03C3;&#x03AF;&#x03B1; sy oorsprong in die Hellenistiese gebruik waar die woord vir die aankoms of teenwoordigheid van &#x2019;n oorwinnaar of regeerder gebruik is. Die aankoms van die regeerder is deur groot voorbereiding voorafgegaan en het gepaard gegaan met lofprysing en eerbewys. Die teenwoordigheid van die regeerder het gewoonlik met die hoop gepaard gegaan dat die regeerder nou die omstandighede van die onderdane sal verbeter.</p>
<p>As tegniese term vir die wederkoms, het &#x03C0;&#x03B1;&#x03C1;&#x03BF;&#x03C5;&#x03C3;&#x03AF;&#x03B1; ook sy oorsprong in die Hellenistiese gebruik om die heilsame teenwoordigheid van gode aan te dui.</p>
<p>Die woord hou in dat Christus, wat na sy hemelvaart vir die w&#x00EA;reld onsigbaar is, nou sigbaar as God teenwoordig sal wees en dat Hy sy mag as God sal toon. Sy teenwoordigheid as Here sal deur die gelowiges, wat sedert sy hemelvaart sy liggaamlike teenwoordigheid vanuit die hemel verwag, gevier word. Hy is die groot Koning wat sy mense sal kom opsoek en hulle omstandighede sal verander deur hulle te verlos. Hy sal ook as Regter kom wat sal oordeel.</p>
<p><italic>Die kernelement</italic> van die betekenisdefinisie is dus: <italic>Jesus Christus sal aankom en teenwoordig wees met sy wederkoms.</italic></p>
<p>Die volgende elemente moet ook in die betekenisdefinisie van &#x03C0;&#x03B1;&#x03C1;&#x03BF;&#x03C5;&#x03C3;&#x03AF;&#x03B1; vervat word:</p>
<list list-type="bullet">
<list-item><p>Die koms van die Here Jesus Christus sal sigbaar wees en Hy sal sigbaar, persoonlik met sy liggaam op aarde teenwoordig wees.</p></list-item>
<list-item><p>Sy Goddelikheid en heerlikheid as Here sal duidelik blyk.</p></list-item>
<list-item><p>Sy koms sal met voorbereiding deur sy volgelinge gepaard gaan.</p></list-item>
<list-item><p>Sy teenwoordigheid sal deur gelowiges met lofprysing en eerbewys gevier word.</p></list-item>
<list-item><p>Hy kom aan die einde van die tyd.</p></list-item>
<list-item><p>Hy kom as Koning of Regeerder, Oorwinnaar, Regter en Here.</p></list-item>
<list-item><p>Sy koms is &#x2019;n wederkoms, &#x2019;n terugkoms.</p></list-item>
<list-item><p>Sy koms sal troos en hoop vir sy volgelinge bring.</p></list-item>
<list-item><p>Hy kom om &#x2019;n nuwe bedeling tot stand te bring, om sy volgelinge se omstandighede te verander.</p></list-item>
<list-item><p>Hy kom om sy volgelinge ewig te verlos.</p></list-item>
<list-item><p>Dit sal &#x2019;n wederkoms vanuit die hemel wees.</p></list-item>
</list>
</sec>
</sec>
<sec id="s0010">
<title>Finale betekenisdefinisie van &#x03C0;&#x03B1;&#x03C1;&#x03BF;&#x03C5;&#x03C3;&#x03AF;&#x03B1; as wederkomswoord</title>
<p>Op grond van die samevattende konklusie kan die volgende betekenisdefinisie van &#x03C0;&#x03B1;&#x03C1;&#x03BF;&#x03C5;&#x03C3;&#x03AF;&#x03B1; as wederkomswoord geformuleer word:</p>
<disp-quote>
<p>Dit is die sigbare wederkoms en troosvolle teenwoordig wees van Jesus Christus, vanuit die hemel, by sy mense op aarde, aan die einde van die tyd, in heerlikheid as Goddelike Regeerder, Koning, Oorwinnaar, Regter en Here, waarvoor sy mense voorberei het, wat gepaard sal gaan met lofprysing en eerbewys, wat sy volgelinge met hoop sal vervul omdat Hy hulle omstandighede sal verander deur hulle vir ewig te verlos.</p>
</disp-quote>
</sec>
</body>
<back>
<ack>
<title>Erkenning</title>
<sec id="s20011" sec-type="COI-statement">
<title>Mededingende belange</title>
<p>Die outeurs verklaar dat daar geen finansi&#x00EB;le of persoonlike verbintenis is met enige party wat hulle nadelig kon be&#x00EF;nvloed in die skryf van hierdie artikel nie.</p>
</sec>
<sec id="s20012">
<title>Outersbydrae</title>
<p>H.P.M.v.R. is the prim&#x00EA;re outeur. Die artikel is deels gebasseer op die navorsing vir H.P.M.v.R. se PhD tesis waarvan G.J.C.J. die promotor was.</p>
</sec>
<sec id="s20013">
<title>Etiese oorweging</title>
<p>Hierdie artikel volg alle etiese standaarde vir navorsing.</p>
</sec>
<sec id="s20014">
<title>Befondsing</title>
<p>Hierdie navorsing het geen spesifieke toekenning ontvang van enige befondsingsagentskap in die openbare, kommersi&#x00EB;le of nie-winsgewende sektore.</p>
</sec>
<sec id="s20015">
<title>Data beskikbaarheidsverklaring</title>
<p>Die outeurs bevestig dat die data wat die bevindinge van hierdie studie ondersteun, beskikbaar is in die artikel.</p>
</sec>
<sec id="s20016">
<title>Vrywaring</title>
<p>Die sienings en menings wat in hierdie artikel uitgedruk word, is di&#x00E9; van die outeurs en weerspie&#x00EB;l nie noodwendig die amptelike beleid of posisie van enige geaffilieerde agentskap van die outeurs nie.</p>
</sec>
</ack>
<ref-list id="references">
<title>Literatuurverwysings</title>
<ref id="CIT0001"><mixed-citation publication-type="book"><person-group person-group-type="author"><string-name><surname>Bauckham</surname>, <given-names>R.J</given-names></string-name></person-group>., <year>1983</year>, <source><italic>Jude, 2 Peter</italic></source>, <publisher-name>Word</publisher-name>, <publisher-loc>Dallas, TX</publisher-loc>.</mixed-citation></ref>
<ref id="CIT0002"><mixed-citation publication-type="book"><person-group person-group-type="author"><string-name><surname>Bauer</surname>, <given-names>W</given-names></string-name>., <string-name><surname>Danker</surname>, <given-names>F.W</given-names></string-name>., <string-name><surname>Arndt</surname>, <given-names>W.F</given-names></string-name>. &#x0026; <string-name><surname>Gingrich</surname>, <given-names>F.W</given-names></string-name></person-group>., <year>2000</year>, <source><italic>A Greek-English lexicon of the New Testament and other early Christian literature</italic></source>, <edition>3rd</edition> edn., <publisher-name>University of Chicago</publisher-name>, <publisher-loc>Chicago, IL</publisher-loc>.</mixed-citation></ref>
<ref id="CIT0003"><mixed-citation publication-type="book"><person-group person-group-type="author"><string-name><surname>Berkouwer</surname>, <given-names>G.C</given-names></string-name></person-group>., <year>1961</year>, <source><italic>De Wederkomst van Christus</italic></source>, <publisher-name>Kok</publisher-name>, <publisher-loc>Kampen</publisher-loc>.</mixed-citation></ref>
<ref id="CIT0004"><mixed-citation publication-type="book"><person-group person-group-type="author"><string-name><surname>Bruce</surname>, <given-names>F.F</given-names></string-name></person-group>., <year>1982</year>, <source><italic>1 and 2 Thessalonians</italic></source>, <publisher-name>Word</publisher-name>, <publisher-loc>Dallas, TX</publisher-loc>.</mixed-citation></ref>
<ref id="CIT0005"><mixed-citation publication-type="book"><person-group person-group-type="author"><string-name><surname>Bultmann</surname>, <given-names>R</given-names></string-name>. &#x0026; <string-name><surname>L&#x00FC;hrmann</surname>, <given-names>D</given-names></string-name></person-group>., <year>1964a</year>, &#x2018;<chapter-title>&#x1F10;&#x03C0;&#x03B9;&#x03C6;&#x03B1;&#x03AF;&#x03BD;&#x03C9;, &#x1F10;&#x03C0;&#x03B9;&#x03C6;&#x03B1;&#x03BD;&#x03AE;&#x03C2;, &#x1F10;&#x03C0;&#x03B9;&#x03C6;&#x03AC;&#x03BD;&#x03B5;&#x03B9;&#x03B1;</chapter-title>&#x2019;, in <person-group person-group-type="editor"><string-name><given-names>G.</given-names> <surname>Kittel</surname></string-name>, <string-name><given-names>G.</given-names> <surname>Friedrich</surname></string-name> &#x0026; <string-name><given-names>G.</given-names> <surname>Bromily</surname></string-name> (eds.)</person-group>, <source><italic>Theological dictionary of the New Testament</italic></source>, vol. <volume>9</volume>, pp. <fpage>7</fpage>&#x2013;<lpage>10</lpage>, <publisher-name>Eerdmans</publisher-name>, <publisher-loc>Grand Rapids, MI</publisher-loc>.</mixed-citation></ref>
<ref id="CIT0006"><mixed-citation publication-type="book"><person-group person-group-type="author"><string-name><surname>Bultmann</surname>, <given-names>R</given-names></string-name>. &#x0026; <string-name><surname>L&#x00FC;hrmann</surname>, <given-names>D</given-names></string-name></person-group>., <year>1964b</year>, &#x2018;<chapter-title>&#x03C6;&#x03B1;&#x03BD;&#x03B5;&#x03C1;&#x03CC;&#x03C9;</chapter-title>&#x2019;, in <person-group person-group-type="editor"><string-name><given-names>G.</given-names> <surname>Kittel</surname></string-name>, <string-name><given-names>G.</given-names> <surname>Friedrich</surname></string-name> &#x0026; <string-name><given-names>G.</given-names> <surname>Bromily</surname></string-name> (eds.)</person-group>, <source><italic>Theological dictionary of the New Testament</italic></source>, vol. <volume>9</volume>, pp. <fpage>3</fpage>&#x2013;<lpage>6</lpage>, <publisher-name>Eerdmans</publisher-name>, <publisher-loc>Grand Rapids, MI</publisher-loc>.</mixed-citation></ref>
<ref id="CIT0007"><mixed-citation publication-type="book"><person-group person-group-type="author"><string-name><surname>Coetzee</surname>, <given-names>J.C</given-names></string-name></person-group>., <year>1984</year>, &#x2018;<chapter-title>Paulus se eskatologiese prediking</chapter-title>&#x2019;, in <person-group person-group-type="editor"><string-name><given-names>A.</given-names> <surname>Du Toit</surname></string-name> (red.)</person-group>, <source><italic>Handleiding by die Nuwe Testament. Band V. Die Pauliniese Briewe: Inleiding en teologie</italic></source>, vol. <volume>5</volume>, pp. <fpage>332</fpage>&#x2013;<lpage>364</lpage>, <publisher-name>NG Kerkboekhandel</publisher-name>, <publisher-loc>Pretoria</publisher-loc>.</mixed-citation></ref>
<ref id="CIT0008"><mixed-citation publication-type="book"><person-group person-group-type="author"><string-name><surname>Delling</surname>, <given-names>G</given-names></string-name></person-group>., <year>1964</year>, &#x2018;<chapter-title>&#x1F21;&#x03BC;&#x03AD;&#x03C1;&#x03B1;</chapter-title>&#x2019;, in <person-group person-group-type="editor"><string-name><given-names>G.</given-names> <surname>Kittel</surname></string-name>, <string-name><given-names>G.</given-names> <surname>Friedrich</surname></string-name> &#x0026; <string-name><given-names>G.</given-names> <surname>Bromily</surname></string-name> (eds.)</person-group>, <source><italic>Theological dictionary of the New Testament</italic></source>, vol. <volume>2</volume>, pp. <fpage>947</fpage>&#x2013;<lpage>953</lpage>, <publisher-name>Eerdmans</publisher-name>, <publisher-loc>Grand Rapids, MI</publisher-loc>.</mixed-citation></ref>
<ref id="CIT0009"><mixed-citation publication-type="book"><person-group person-group-type="author"><string-name><surname>Hagner</surname>, <given-names>D.A</given-names></string-name></person-group>., <year>1995</year>, <source><italic>Matthew 14&#x2013;18</italic></source>, <publisher-name>Word</publisher-name>, <publisher-loc>Dallas, TX</publisher-loc>.</mixed-citation></ref>
<ref id="CIT0010"><mixed-citation publication-type="thesis"><person-group person-group-type="author"><string-name><surname>Hay</surname>, <given-names>J.C</given-names></string-name></person-group>., <year>1962</year>, &#x2018;<article-title>The origin and meaning of the New Testament term <italic>parousia</italic></article-title>&#x2019;, <comment>PhD thesis, Faculty of Divinity</comment>, <publisher-name>University of Edinburgh</publisher-name>, <publisher-loc>Edinburgh</publisher-loc>.</mixed-citation></ref>
<ref id="CIT0011"><mixed-citation publication-type="book"><person-group person-group-type="author"><string-name><surname>Hendriksen</surname>, <given-names>W</given-names></string-name></person-group>., <year>2002</year>, <source><italic>Exposition of the Gospel according to Matthew</italic></source>, <publisher-name>Baker</publisher-name>, <publisher-loc>Grand Rapids, MI</publisher-loc>.</mixed-citation></ref>
<ref id="CIT0012"><mixed-citation publication-type="book"><person-group person-group-type="author"><string-name><surname>Hiers</surname>, <given-names>R.H</given-names></string-name></person-group>., <year>2011</year>, &#x2018;<chapter-title>Parousia</chapter-title>&#x2019;, in <person-group person-group-type="editor"><string-name><given-names>M.</given-names> <surname>Powell</surname></string-name> (ed.)</person-group>, <source><italic>The HarperCollins Bible Dictionary</italic></source>, <edition>3rd</edition> edn., p. <fpage>742</fpage>, <publisher-name>HarperCollins</publisher-name>, <publisher-loc>New York, NY</publisher-loc>.</mixed-citation></ref>
<ref id="CIT0013"><mixed-citation publication-type="book"><person-group person-group-type="editor"><string-name><surname>Janse van Rensburg</surname>, <given-names>F.J</given-names></string-name>., <string-name><surname>De Klerk</surname>, <given-names>B.J</given-names></string-name>., <string-name><surname>De Wet</surname>, <given-names>F.D.W</given-names></string-name>., <string-name><surname>Lamprecht</surname>, <given-names>A</given-names></string-name>., <string-name><surname>Nel</surname>, <given-names>M</given-names></string-name>. &#x0026; <string-name><surname>Vergeer</surname>, <given-names>W</given-names></string-name>., (reds.)</person-group> <year>2011</year>, <source><italic>Preekgeboorte: Van eksegese tot preek</italic></source>, <publisher-name>Potchefstroomse Teologiese Publikasies</publisher-name>, <publisher-loc>Pretoria</publisher-loc>.</mixed-citation></ref>
<ref id="CIT0014"><mixed-citation publication-type="book"><person-group person-group-type="editor"><string-name><surname>Kittel</surname>, <given-names>G</given-names></string-name>., <string-name><surname>Friedrich</surname>, <given-names>G</given-names></string-name>. &#x0026; <string-name><surname>Bromily</surname>, <given-names>G</given-names></string-name>. (eds.)</person-group>, <year>1964</year>, <source><italic>Theological dictionary of the New Testament</italic></source>, <publisher-name>Eerdmans</publisher-name>, <publisher-loc>Grand Rapids, MI</publisher-loc>.</mixed-citation></ref>
<ref id="CIT0015"><mixed-citation publication-type="book"><person-group person-group-type="author"><string-name><surname>Louw</surname>, <given-names>J.P</given-names></string-name>. &#x0026; <string-name><surname>Nida</surname>, <given-names>E.A</given-names></string-name></person-group>., <year>1996a</year>, <source><italic>Greek-English lexicon of the New Testament: Based on semantic domains</italic></source>, vol. <volume>1</volume>, Electronic version of the <edition>2nd</edition> edn., <publisher-name>United Bible Societies</publisher-name>, <publisher-loc>New York, NY</publisher-loc>.</mixed-citation></ref>
<ref id="CIT0016"><mixed-citation publication-type="book"><person-group person-group-type="author"><string-name><surname>Louw</surname>, <given-names>J.P</given-names></string-name>. &#x0026; <string-name><surname>Nida</surname>, <given-names>E.A</given-names></string-name></person-group>., <year>1996b</year>, <source><italic>Greek-English lexicon of the New Testament: Based on semantic domains</italic></source>, vol. <volume>2</volume>, Electronic version of the <edition>2nd</edition> edn., <publisher-name>United Bible Societies</publisher-name>, <publisher-loc>New York, NY</publisher-loc>.</mixed-citation></ref>
<ref id="CIT0017"><mixed-citation publication-type="book"><person-group person-group-type="author"><string-name><surname>Mare</surname>, <given-names>W.H</given-names></string-name></person-group>., <year>1975</year>, &#x2018;<chapter-title>A study of the New Testament concept of the parousia</chapter-title>&#x2019;, in <person-group person-group-type="editor"><string-name><given-names>G.F.</given-names> <surname>Hawthorne</surname></string-name> (ed.)</person-group>, <source><italic>Current issues in biblical and patristic interpretation: Studies in honor of Merrill C. Tenney</italic></source>, pp. <fpage>336</fpage>&#x2013;<lpage>345</lpage>, <publisher-name>Eerdmans</publisher-name>, <publisher-loc>Grand Rapids, MI</publisher-loc>.</mixed-citation></ref>
<ref id="CIT0018"><mixed-citation publication-type="book"><person-group person-group-type="author"><string-name><surname>Matter</surname>, <given-names>H.M</given-names></string-name></person-group>., <year>1980</year>, <source><italic>Wederkomst en wereldeinde: De zin van de &#x2018;parousia&#x2019; in het Nieuwe Testament</italic></source>, <publisher-name>Kok</publisher-name>, <publisher-loc>Kampen</publisher-loc>.</mixed-citation></ref>
<ref id="CIT0019"><mixed-citation publication-type="book"><person-group person-group-type="author"><string-name><surname>Morris</surname>, <given-names>L</given-names></string-name></person-group>., <year>1988</year>, &#x2018;<chapter-title>Parousia</chapter-title>&#x2019;, in <person-group person-group-type="editor"><string-name><given-names>G.W.</given-names> <surname>Bromiley</surname></string-name> (ed.)</person-group>, <source><italic>The International Standard Bible Encyclopedia</italic></source>, vol. <volume>3</volume>, pp. <fpage>664</fpage>&#x2013;<lpage>670</lpage>, <edition>rev</edition>. edn., <publisher-name>Eerdmans</publisher-name>, <publisher-loc>Grand Rapids, MI</publisher-loc>.</mixed-citation></ref>
<ref id="CIT0020"><mixed-citation publication-type="book"><person-group person-group-type="author"><string-name><surname>Morris</surname>, <given-names>L</given-names></string-name></person-group>., <year>1992</year>, <source><italic>The Gospel according to Matthew</italic></source>, <publisher-name>Eerdmans</publisher-name>, <publisher-loc>Grand Rapids, MI</publisher-loc>.</mixed-citation></ref>
<ref id="CIT0021"><mixed-citation publication-type="book"><person-group person-group-type="author"><string-name><surname>Noordegraaf</surname>, <given-names>A</given-names></string-name></person-group>., <year>1999</year>, &#x2018;<chapter-title>De eschatologische prediking van het Nieuwe Testament</chapter-title>&#x2019;, in <person-group person-group-type="editor"><string-name><given-names>W.</given-names> <surname>van &#x2019;t Spijker</surname></string-name> (red.)</person-group>, <source><italic>Eschatologie: Handboek over de christelijke toekomsverwachting</italic></source>, pp. <fpage>85</fpage>&#x2013;<lpage>144</lpage>, <publisher-name>De Groot Goudriaan</publisher-name>, <publisher-loc>Kampen</publisher-loc>.</mixed-citation></ref>
<ref id="CIT0022"><mixed-citation publication-type="book"><person-group person-group-type="author"><string-name><surname>Oepke</surname>, <given-names>A</given-names></string-name></person-group>., <year>1964a</year>, &#x2018;<chapter-title>&#x1F00;&#x03C0;&#x03BF;&#x03BA;&#x03B1;&#x03BB;&#x03CD;&#x03C0;&#x03C4;&#x03C9;, &#x1F00;&#x03C0;&#x03BF;&#x03BA;&#x03AC;&#x03BB;&#x03C5;&#x03C8;&#x03B9;&#x03C2;</chapter-title>&#x2019;, in <person-group person-group-type="editor"><string-name><given-names>G.</given-names> <surname>Kittel</surname></string-name>, <string-name><given-names>G.</given-names> <surname>Friedrich</surname></string-name> &#x0026; <string-name><given-names>G.</given-names> <surname>Bromily</surname></string-name> (eds.)</person-group>, <source><italic>Theological dictionary of the New Testament</italic></source>, vol. <volume>3</volume>, pp. <fpage>556</fpage>&#x2013;<lpage>592</lpage>, <publisher-name>Eerdmans</publisher-name>, <publisher-loc>Grand Rapids, MI</publisher-loc>.</mixed-citation></ref>
<ref id="CIT0023"><mixed-citation publication-type="book"><person-group person-group-type="author"><string-name><surname>Oepke</surname>, <given-names>A</given-names></string-name></person-group>., <year>1964b</year>, &#x2018;<chapter-title>&#x03C0;&#x03B1;&#x03C1;&#x03BF;&#x03C5;&#x03C3;&#x03AF;&#x03B1;, &#x03C0;&#x03AC;&#x03C1;&#x03B5;&#x03B9;&#x03BC;&#x03B9;</chapter-title>&#x2019;, in <person-group person-group-type="editor"><string-name><given-names>G.</given-names> <surname>Kittel</surname></string-name>, <string-name><given-names>G.</given-names> <surname>Friedrich</surname></string-name> &#x0026; <string-name><given-names>G.</given-names> <surname>Bromily</surname></string-name> (eds.)</person-group>, <source><italic>Theological dictionary of the New Testament</italic></source>, vol. <volume>5</volume>, pp. <fpage>858</fpage>&#x2013;<lpage>871</lpage>, <publisher-name>Eerdmans</publisher-name>, <publisher-loc>Grand Rapids, MI</publisher-loc>.</mixed-citation></ref>
<ref id="CIT0024"><mixed-citation publication-type="book"><person-group person-group-type="author"><string-name><surname>Plevnik</surname>, <given-names>J</given-names></string-name></person-group>., <year>1997</year>, <source><italic>Paul and the parousia: An exegetical and theological investigation</italic></source>, <publisher-name>Hendrickson</publisher-name>, <publisher-loc>Peabody, MA</publisher-loc>.</mixed-citation></ref>
<ref id="CIT0025"><mixed-citation publication-type="book"><person-group person-group-type="author"><string-name><surname>Schneider</surname>, <given-names>J</given-names></string-name></person-group>., <year>1964</year>, &#x2018;<chapter-title>&#x1F12;&#x03C1;&#x03C7;&#x03BF;&#x03BC;&#x03B1;&#x03B9;</chapter-title>&#x2019;, in <person-group person-group-type="editor"><string-name><given-names>G.</given-names> <surname>Kittel</surname></string-name>, <string-name><given-names>G.</given-names> <surname>Friedrich</surname></string-name> &#x0026; <string-name><given-names>G.</given-names> <surname>Bromily</surname></string-name> (eds.)</person-group>, <source><italic>Theological dictionary of the New Testament</italic></source>, vol. <volume>2</volume>, pp. <fpage>666</fpage>&#x2013;<lpage>684</lpage>, <publisher-name>Eerdmans</publisher-name>, <publisher-loc>Grand Rapids, MI</publisher-loc>.</mixed-citation></ref>
<ref id="CIT0026"><mixed-citation publication-type="book"><person-group person-group-type="author"><string-name><surname>Van Rhyn</surname>, <given-names>H.P.M</given-names></string-name></person-group>., <year>2017</year>, &#x2018;<chapter-title>Die telos van die openbaring van die wederkoms in die Nuwe Testament: &#x2019;n Openbaringshistoriese studie, met besondere fokus op die begrip &#x03C0;&#x03B1;&#x03C1;&#x03BF;&#x03C5;&#x03C3;&#x03AF;&#x03B1;</chapter-title>&#x2019;, <comment>PhD-proefskrif, Fakulteit Teologie</comment>, <publisher-name>Noordwes-Universiteit</publisher-name>, <publisher-loc>Potchefstroom</publisher-loc>.</mixed-citation></ref>
<ref id="CIT0027"><mixed-citation publication-type="book"><person-group person-group-type="author"><string-name><surname>Wigram</surname>, <given-names>G.V</given-names></string-name>. &#x0026; <string-name><surname>Winter</surname>, <given-names>R.D</given-names></string-name></person-group>., <year>1978</year>, <source><italic>The word study concordance</italic></source>, <publisher-name>Tyndale</publisher-name>, <publisher-loc>Wheaton, IL</publisher-loc>.</mixed-citation></ref>
<ref id="CIT0028"><mixed-citation publication-type="book"><person-group person-group-type="author"><string-name><surname>Witthoff</surname>, <given-names>D</given-names></string-name></person-group>., <year>2014</year>, <source><italic>The Lexham cultural ontology glossary</italic></source>, <publisher-name>Lexham</publisher-name>, <publisher-loc>Bellingham</publisher-loc>.</mixed-citation></ref>
<ref id="CIT0029"><mixed-citation publication-type="book"><person-group person-group-type="author"><string-name><surname>Wuest</surname>, <given-names>K.S</given-names></string-name></person-group>., <year>1997</year>, <source><italic>Wuest&#x2019;s word studies from the Greek New Testament: For the English reader</italic></source>, <publisher-name>Eerdmans</publisher-name>, <publisher-loc>Grand Rapids, MI</publisher-loc>.</mixed-citation></ref>
</ref-list>
<fn-group>
<fn><p><bold>How to cite this article:</bold> Van Rhyn, H.P.M. &#x0026; Jordaan, G.J.C., 2020, &#x2018;&#x2019;n Betekenisdefinisie van &#x03C0;&#x03B1;&#x03C1;&#x03BF;&#x03C5;&#x03C3;&#x03AF;&#x03B1; as wederkomswoord&#x2019;, <italic>In die Skriflig</italic> 54(1), a2479. <ext-link ext-link-type="uri" xlink:href="https://doi.org/10.4102/ids.v54i1.2479">https://doi.org/10.4102/ids.v54i1.2479</ext-link></p></fn>
</fn-group>
</back>
</article>